Przeciw diabłom i infamisom. Przypadki starościca Wolskiego

Dziennik wyprawy, która zmieniła oblicze świata. Pod koniec grudnia 1831 roku angielski okręt „Beagle” pod dowództwem kapitana Roberta Fitzroya wypłynął z portu w Plymouth, aby sporządzić mapy wybrzeża Ameryki Południowej. W podróż wyruszył również dwudziestodwuletni ambitny i świetnie wykształcony przyrodnik Karol Darwin, który miał przywieźć nieznane okazy roślin i zwierząt. Przywiózł jednak znacznie więcej... Odwiedził Wyspy Zielonego Przylądka, gdzie w wysokim paśmie skał odkrył muszle, stanowiące dowód dla teorii o wznoszeniu i opadaniu lądu, Patagonię, w której odkrył szczątki wymarłych ogromnych ssaków, nieznanych dotąd nauce, był także w Chile, Peru, Tahiti, Nowej Zelandii i Australii. Okręt dotarł także na Galapagos – tam Darwinowi świat się zachwiał w posadach, a obserwacje fauny i flory stały się punktem wyjścia dla teorii ewolucji. Zaplanowana na dwa lata wyprawa ostatecznie trwała ponad pięć lat. Podróż na okręcie „Beagle” czyta się jak najlepsze książki przygodowe. To nie tylko opowieść o odkrywaniu nieznanego, dziewiczego świata, gdzie nigdy dotąd nie stanęła stopa człowieka, ale i wgląd w jeden z najbardziej błyskotliwych umysłów epoki. Opowieść o tym, jak wiara zderza się z nauką – w końcu to Darwin pokazał, że wszystkie żywe organizmy pochodzą od tego samego przodka. Karol Darwin (1809–1882) – brytyjski przyrodnik i geolog, twórca teorii ewolucji, zgodnie z którą wszystkie gatunki pochodzą od wcześniejszych form. Początkowo studiował medycynę na Uniwersytecie Edynburskim, lecz zrezygnował, a późniejsze studia na Cambridge wzbudziły w nim fascynację naukami przyrodniczymi. Kiedy ukazało się dzieło życia Darwina – O powstawaniu gatunków – wzbudziło międzynarodowe zainteresowanie i sporo kontrowersji, stając się jedną z najważniejszych książek w historii nauki: książką, którą interesowali się ludzie ze wszystkich klas społecznych, nawet niewykształceni. W uznaniu wybitnych osiągnięć Darwinowi po śmierci urządzono państwowy pogrzeb, jako jednemu z pięciu Brytyjczyków w XIX wieku nienależących do rodziny królewskiej. Pochowano go w Opactwie Westminsterskim obok Johna Herschela i Izaaka Newtona.

Pragnienie pozostawienia za sobą przeszłości i rozpoczęcia wszystkiego od nowa w zupełnie innym miejscu towarzyszy wielu osobom. Czy zdobycie się na odwagę i zrealizowanie tego planu to zawsze doby wybór? Przekonaj się o tym, sięgając po książkę pod tytułem "Milcząc jak grób", którą napisała Małgorzata Rogala! Monika Gniewosz decyduje się na opuszczenie tętniącej życiem stolicy i przeprowadzkę do niewielkiego miasteczka o nazwie Pełnia, które w niczym nie przypomina tętniącej życiem metropolii. Gdy kobieta rozpoczyna pracę na komisariacie policji, nie podejrzewa, że przyjdzie jej się tam mierzyć z liczbą spraw, której nie powstydziłaby się nawet Warszawa. Napadnięty zostaje młody mężczyzna, znika gospodyni miejscowego pensjonatu. Szybko okazuje się, że lokalna społeczność ukrywa więcej, niż można byłoby się spodziewać. Jakby tego było mało, wszyscy mieszkańcy wierzą w to, że pobliskie jezioro jest nawiedzone. Jak Monika odnajdzie się w tej nowej rzeczywistości?

Świętowanie dnia urodzin przynosi wiele radości i skłania też do refleksji. Pragnie się, aby ten dzień się nie kończył, a mimo to ma się świadomość, że tak się stanie. "Gdzie się podział czwartek?" to wspaniała opowieść dla dzieci o przemijaniu i szukaniu odpowiedzi na istotne pytanie. Tym pytaniem jest tytuł tej książeczki. Nosek jest misiem, który w czwartek obchodzi urodziny. Jest bardzo szczęśliwy z tego powodu. To cudowny dzień pełen fantastycznych wrażeń. Tyle przyjemności spotkało go tego dnia. Niestety, powoli dobiega ON końca, a Nosek wcale nie chce, żeby się skończył. Tak bardzo kocha swoje urodziny, że sama myśl o tym, że jutro będzie inaczej, bardzo go smuci. Zniknie cała magia związana z tym dniem i urodzinami. Miś postanawia wyruszyć na poszukiwanie czwartku wraz ze swoim przyjacielem - ptaszkiem Dziubkiem. Mają oni zamiar dowiedzieć się czegoś ważnego - co dzieje się z czwartkiem, nim nadejdzie piątek? Czy oba zwierzątka znajdą odpowiedź na nurtujące ich pytanie? Czy odnajdą czwartek? Tego dzieci dowiedzą się z tej pięknej książeczki. Urzekająca opowieść dla najmłodszych napisana jest poetyckim stylem i została uzupełniona ładnymi ilustracjami. Tworzy to zachwycającą całość, czyniąc ją przyjemną i zachwycającą lekturą. Idealnie nadaje się do czytania przed snem. Książeczkę napisała Janeen Brian - australijska autorka publikacji dla dzieci i młodzieży. Wielokrotnie nagradzana, ma ponad 100 książek w swojej bibliografii. Lubi pisać książki obrazkowe, junior fiction, poezję, powieści i literaturę faktu - wymienić można m.in. "Little Chicken Chickabee", "Eddie Pipper", "Helen Keller: Living in Dark Silence". Ilustracje są dziełem Stephena Michaela Kinga - "Rainbow Bear", "A Boat of Stars", "Wandering Star".

Ciekawe zagadki, trochę prostych obliczeń i mnóstwo niespodzianek – wszystko to znajdziemy w najnowszej książce Iana Stewarta, w której powraca do fascynującego problemu niepewności w nauce i sposobów radzenia sobie z tym, co nieprzewidywalne. "Czy kości grają rolę Boga?" to niezwykła podróż od rachunku prawdopodobieństwa, teorii chaosu, aż po zadziwiający świat mechaniki kwantowej, lektura pełna intelektualnych przygód, wspaniała opowieść przesycona tak cenionym przez czytelników na całym świecie charakterystycznym stylem Iana Stewarta. Znajdziemy tu nieoczekiwane zwroty akcji, gwałtowne skoki naprzód, ślepe uliczki nauki i matematyczne idee, które okazały się fałszywymi tropami, a także perły geniuszu, które przez lata pozostawały niezauważone, zanim ktokolwiek docenił ich doniosłe znaczenie. Dziś mamy świadomość, iż niepewność przyjmuje wiele różnych form, ale każda z nich jest do pewnego stopnia zrozumiała. Potrafimy przewidywać przyszłość o wiele lepiej niż dawniej. Jednak niepewność wciąż pozostaje jedną z najbardziej tajemniczych i fascynujących właściwości naszego Wszechświata.

Przodownictwo pracy w PRL-u to temat niemal zupełnie zapomniany. Starsze pokolenia mogą jeszcze kojarzyć go ze słynnym niegdyś filmem Andrzeja Wajdy "Człowiek z marmuru". Młodsi - już z niczym. A przecież to historia bardzo daleka od banału, przepełniona heroizmem i ludzkimi dramatami, obrazująca doskonale grozę stalinizmu i komunistyczną utopię. W trudnej powojennej rzeczywistości tysiące robotników uwierzyło w obietnicę lepszego, socjalistycznego jutra i zaangażowało się bez reszty w masowy ruch współzawodnictwa pracy. W wyścigowym tempie wznosili domy i wydobywali węgiel, bijąc kolejne rekordy, wyrażane w setkach procent tak zwanej normy. Pracowali w błysku fleszy i przy aplauzie propagandy, patrzyli ze zdjęć w gazetach i ogromnych portretów, nazwiska najsławniejszych górników, murarzy czy stoczniowców znała cała Polska. Jednak opowieść o ludzkiej determinacji, poświęceniu i komunistycznej mitologii jest w swoim najgłębszym wymiarze uniwersalną historią, mówiącą o śmierci idei. Entuzjazm ludzi został przez władze kompletnie zmarnowany, a podwyższanie norm aż do absurdu przerodziło współzawodnictwo w prawdziwy koszmar. Przodownictwo pracy stało się symbolem stalinowskiej przemocy, a przodownicy - wrogami społeczeństwa, które nie chciało pracować do upadłego, ale po prostu żyć. Trudno uwierzyć, ale ruch w skarlałej i zupełnie pozbawionej znaczenia formie przetrwał właściwie do końca PRL-u, a przodownikami pracy były nawet tak ważne dla naszej historii osoby jak Anna Walentynowicz. Ostatecznie przeminął wraz z ustrojem. Jednak nawet dziś, kompletnie zapomniany, niesie ze sobą ważną treść - przestrogę z odległej przeszłości, aktualną w każdym miejscu i każdym czasie. Andrzej Janikowski jest niezależnym dziennikarzem i pisarzem. Współpracował z licznymi czasopismami. Jest autorem thrillera "Wiwisekcja zbrodni".