Pan Chopin z Polski

Socjalizm był najambitniejszą próbą, jaką podjął człowiek, by zastąpić religię doktryną powołującą się na podstawy ?naukowe?. Każde fiasko w wysiłkach stworzenia społeczeństwa dobrobytu lub wychowania ?Nowego Człowieka? inspirowało kolejne poszukiwania drogi do ziemi obiecanej: rewolucję, komuny, socjaldemokrację, komunizm, faszyzm, socjalizm arabski, socjalizm afrykański. Żadna z tych dróg nie okazała się skuteczna, a niektóre pochłonęły oszałamiające żniwo istnień ludzkich. Wreszcie, po dwóch wiekach pobożnych życzeń i gorzkich rozczarowań, socjalizm implodował wśród dekadenckiego dramatu upadających murów i walących się reżimów. Był to zdumiewający finał, lecz później działy się rzeczy nie mniej zdumiewające. Po kilkudziesięcioletniej przerwie odezwały się nowe głosy, jakby nieświadome tego wszystkiego, co było przed nimi, nawołując, aby spróbować na nowo. Joshua Muravchik podąża śladem pościgu za tym widmem, przedstawiając szkice biograficzne myślicieli i przywódców, którzy rozwinęli teorię...

Dwudziestolecie międzywojenne to nie tylko epoka charlestona, jazzu, neonów, smokingów i dam z chłopięcymi fryzurami. Obok przystojnych lotników, gwiazd kina czy żołnierzy, bohaterami masowej wyobraźni stawali się wówczas także jasnowidze i detektywi. Ci pierwsi nie tylko przepowiadali przyszłość i kontaktowali się z zaświatami – równie chętnie rozwiązywali zagadki kryminalne. Drudzy zaś w swoich śledztwach niejednokrotnie sięgali do seansów spirytystycznych, niekiedy nawet porzucając mundur policjanta, by tropić jeszcze mroczniejsze, duchowe tajemnice. Czytelnicy ówczesnych gazet chętnie i z wypiekami na twarzy śledzili wyczyny zarówno detektywów, jak i jasnowidzów. Książka Haski i Stachowicza jest fascynującą podróżą w czasie do barwnego świata przedwojennej Polski. Opowiada o zapomnianych postaciach tamtych czasów – jasnowidzach, mediumistach, komisarzach i prywatnych detektywach. Dzięki policyjnym archiwom, prasie i wspomnieniom, autorom udało się na nowo odkryć świat komisariatów, gabinetów i salonów z wirującymi stolikami, który tak bardzo fascynował niecałe sto lat temu.

Pomimo, że akcja powieści rozpoczyna się w Wenecji, to jej sercem jest tytułowe Podlasie. Nie oznacza to jednak, że komisarz Gromosław Sidorowicz porzucił ukochane Mazury. Testament dziadka, zagadkowo złożony u podlaskiego notariusza, nakłada na Groma obowiązek wypełnienia jego ostatniej woli – odnalezienia śladów po zaginionych w 1946 roku mężczyznach z okolic Dubicz Cerkiewnych. Równolegle z tymi poszukiwaniami Sidorowicz podejmie się pomocy w ustaleniu losów prawosławnego duchownego, który niespodziewanie zniknął z parafii z dużą sumą pieniędzy. Chęć niesienia pomocy wplącze policjanta nie tylko w szereg zagadkowych zabójstw i wyczerpującą podróż po podlaskich drogach, ale też pogmatwa działania polskich i watykańskich służb specjalnych. Grom, podobnie jak podążająca za nim udręczona kryzysem wieku dojrzałego matka, nie spotka na Podlasiu szeptuch, ale odnajdzie – dosłownie i przenośnie – znacznie więcej niż by się spodziewał.